काठमाडौँ, असोज २ गते। चीनसँगका नेपालका प्रमुख व्यापारिक ना’काबाट व्यापार र भन्सार सहजीकरणमा समस्या भएको लामो समय भइसक्यो । नाका सहजीकरण गर्न र व्यापार सहज बनाउन नेपालले गरेका पहल भने सार्थक बनेका छैनन् । त्यसै कारण रसुवागढी र तातोपानी नाकाबाट आयात निर्यात ठप्पजस्तै छ । यसबाट नेपालका व्यापारीका धेरै सामग्री अल’पत्र परेका छन् ।
२०७२ वैशाखको भूकम्पले तातोपानी ना’काका पूर्वाधार काम नलाग्ने बनाएपछि विकल्पका रूपमा रसुवागढी ना’का खोलिएको हो । भूकम्पलगत्तै भारतले लगाएको नाकाबन्दीका कारण पेट्रोलियम पदार्थ पनि आयात गर्न प्रयोग गरिएको यो नाका कोभिड–१९ का कारण गत माघदेखि नै ठप्प छ । पूर्वाधार निर्माणपछि खोलिएको तातोपानी ना’का पनि गत असार २४ गते भोटेकोसी नदीमा आएको बाढी पहिरोका कारण बन्द छ । दुवै नाका ठप्पजस्तै हुँदा नेपाली व्यवसायीले खरिद गर्न लागेका अर्बौं रुपियाँ मूल्य बराबरका समान तिब्बती भूमिमै अड्किएका छन् । रसुवागढी नाका चीनले आफ्नो नयाँ वर्ष मनाउन गत माघमा एक साताका लागि बन्द गरेको थियो । त्यसबेलादेखि नै नेपाल-चीन भन्सार नाका केरुड-रसुवागढीबाट आयात ठप्प रहँदै आएको हो । नयाँ वर्षसँगै चीनको वुहा’नमा कोभिड-१९ महामारी फैलन थालेपछि चीनले सबै नाका बन्द गरेको थियो । कोरोना महामारीकै बीच चीनले अन्य देशसँग व्यापार सहजीकरणमा ध्यान दिएर व्यापार विस्तार गरिरहेको छ तर नेपालसँगको समस्यामा भने खासै चासो नदिएको सम्बद्ध अधिकारीको भनाइ छ । माघदेखि अवरुद्ध भन्सार खुलाउने विषयमा लामो प्रयासबीच चिनियाँ पक्षले दैनिक चार कन्टेनर सामान केरुङबाट मितेरी पुलसम्म ल्याइदिने र ती सामान नेपालीले त्यहाँबाट उठाउने गरी सहमति भएको थियो तर त्यो व्यापारको देखाउने अंश मात्र हो ।
करिब १२ सय कन्टेनर सामान अड्किएको समयमा दैनिक चार कन्टेनरका दरले ल्याउँदा सबै समान ल्याउनै वर्षौं लाग्ने अवस्था हुन्छ । यस्तो समस्या आएपछि रसुवागढी भन्सार कार्यालयले परिमाण बढाउन केरुङ भन्सारलाई अनुरोध गरिरहेको थियो तर यसै बीचमा सामान ढुवानीमा संलग्न एक नेपालीमा व्यक्तिमा कारोना सङ्क्रमण पु’ष्टि भएपछि ल्हासा सरकारले नाका पुनः पू’र्ण बन्द गरेपछि समस्या चर्कंदै गएको हो । यो खबर गोरखापत्र दैनिकमा छ ।
